Azərbaycanın su təsərrüfatı sektorunda keçirilən tenderlər yenidən müzakirə mövzusuna çevrilib. Müxtəlif qurumlar tərəfindən keçirilən satınalma prosedurlarında qalib elan olunan bəzi şirkətlərin fəaliyyəti və maliyyə vəziyyəti ilə bağlı ortaya çıxan məlumatlar bu proseslərin şəffaflığı barədə suallar yaradır.

Bununla bağlı araşdırma aparmışıq.

Vergi borcu olan şirkət tenderin qalibi olub

Cari ildə Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyinin (ADSEA) tabeliyində fəaliyyət göstərən Regional Su Meliorasiya Xidmətinin Naxçıvan Su Meliorasiya Sistemlərinin İstismarı İdarəsi tərəfindən keçirilən satınalma proseduru artıq yekunlaşıb.
Söhbət Culfa rayonu ərazisində yerləşən Yaycı-2 nasos stansiyasından Dizə kəndinə çəkilmiş təzyiqli boru xəttinin əsaslı təmiri işlərindən gedir.
Tenderin qalibi “PUVA İnşaat Tesisat Sanayi ve Ticaret Limited” şirkətinin Azərbaycan Respublikasındakı filialı seçilib. Tərəflər arasında 635 012,74 manat məbləğində müqavilənin bağlanıb. Şirkətin qanuni təmsilçisi Nərimzadə Şadiman Mehman oğludur.
Şirkət tendering qalibi elan edilərkən dövlət büdcəsinə 45 586,02 manat vergi borcu olub. Qanunvericiliyə görə vergi borcu olan şirkətlər satınalma müsabiqələrində iştirak edə bilməz. Hazırda isə şirkətin vergi borcu sıfırlanıb.

8 ayda 21 milyon manatdan çox tender

ADSEA və onun tabeliyində olan qurumların ötən il keçirdikləri tenderlərə diqqə etdikdə müyyən suallar yaranır.
Araşdırma zamanı məlum olur ki, ötən ilin 8 ayı ərzində ADSEA-nın tabeliyində fəaliyyət göstərən İri Şəhərlərin Birləşmiş Su Təchizatı Xidməti (keçmiş “Azərsu”) 41 tender keçirib. Bu tenderlər təmir işlərindən tutmuş ehtiyat hissələrinin və müxtəlif texniki avadanlıqların satın alınmasına qədər geniş sahəni əhatə edir.
41 tender üzrə bağlanan müqavilələrin ümumi maliyyə dəyəri isə 21 milyon 526 min 815 manat təşkil edir.

Qalib şirkətlər haqqında məlumat azdır

Araşdırmalar göstərir ki, bu tenderlərdə qalib seçilən bəzi şirkətlər haqqında açıq mənbələrdə kifayət qədər məlumat yoxdur. Bu isə satınalma proseslərinin şəffaflığı ilə bağlı müəyyən suallar yaradır.
Məsələn, qalib şirkətlərdən biri “İnterkabel” firmasıdır. Şirkət 1997-ci ildə qeydiyyata alınıb və nizamnamə kapitalı cəmi 20 manatdır. Hüquqi ünvanı Bakı şəhəri Nərimanov rayonunda yerləşən şirkətin qanuni təmsilçisi Babayev Ramil Arif oğludur.
Şirkət elektrik kabellərinin satın alınması ilə bağlı keçirilən tenderin qalibi seçilib və bu tender üzrə müqavilənin maliyyə dəyəri 467 048,72 manatdır. Lakin şirkət və rəhbərliyi haqqında açıq mənbələrdə demək olar ki, məlumat yoxdur.

Digər qalib şirkət – “Az-Tex-İmport”

Tenderlərdə qalib gələn şirkətlərdən biri də “Az-Tex-İmport” MMC-dir. Şirkət 2017-ci ildə qeydiyyata alınıb və nizamnamə kapitalı 226 010 manatdır. Hüquqi ünvanı Bakı şəhəri Xətai rayonunda yerləşən şirkətin qanuni təmsilçisi İbadullayev İlkin Sahib oğludur.
Bu şirkət kabel sınaq və diaqnostika cihazları üçün nəqliyyat vasitəsinin satın alınması ilə bağlı keçirilən tenderin qalibi olub. Müqavilənin maliyyə dəyəri isə 540 min manat təşkil edir.
Lakin şirkətin maddi-texniki bazası və fəaliyyət miqyası barədə açıq məlumatlar demək olar ki, yoxdur.

“B2B” MMC ətrafında iddialar

Tenderlərdə qalib olan digər şirkətlərdən biri də “B2B” MMC-dir. Şirkət 2019-cu ildə qeydiyyata alınıb və nizamnamə kapitalı cəmi 10 manatdır. Qanuni təmsilçisi Bəşirov Ramal Bəşir oğludur.
Mediada yayılan məlumatlara görə, Ramal Bəşirov vaxtilə keçmiş vergilər naziri Fazil Məmmədova məxsus olduğu iddia edilən “Caspel” şirkətində çalışıb.
Başqa iddialara görə isə “B2B Group” MMC-nin sahibi keçmiş məmur olub. Bəzi məlumatlarda şirkətin 2015-ci ildə ləğv edilən Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin Səbail Rayon İdarəsinin keçmiş rəisi və sonradan nazir müavini vəzifəsində çalışmış general-mayor Elçin Əliyevə məxsus olduğu iddia edilib. Lakin şirkət tərəfindən mediaya verilən açıqlamada bu iddialar təkzib olunub.

Araşdırmaya ehtiyac var

Beləliklə, su təsərrüfatı sahəsində keçirilən tenderlərdə həm vergi borcu olan şirkətin qalib elan olunması, həm də fəaliyyəti barədə məhdud məlumat olan şirkətlərin iri məbləğli müqavilələr əldə etməsi müəyyən suallar doğurur.
İri Şəhərlərin Birləşmiş Su Təchizatı Xidməti Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyinin tabeliyində fəaliyyət göstərir. Qurumun rəhbəri Zaur Mikayılovdur və o, 2023-cü ildə bu vəzifəyə təyin olunub.
Ekspertlər hesab edir ki, dövlət vəsaitlərinin xərcləndiyi bu kimi tender proseslərinin daha şəffaf şəkildə aparılması və qalib şirkətlərin fəaliyyəti barədə məlumatların açıq olması ictimai etimad baxımından vacibdir.(anaxeber.info.az)